Cơ Hội Việc Làm Ngành Marketing ở Châu Âu : Chiến Thuật & Kinh Nghiệm Thực Tế

Marketing là một ngành đòi hỏi rất nhiều các mối quan hệ xã hội, sự thấu hiểu con người và đặc biệt, khả năng vận dụng các phương tiện giao tiếp, từ ngôn ngữ, đến hình ảnh, âm thanh,… Chính vì lẽ đó mà Marketing có liên hệ cực kì sâu sắc với văn hóa, lịch sử, con người và nhất là ngôn ngữ. Khác hẳn với IT – một ngành theo chuẩn quốc tế, Marketing, nói thẳng thắn ra là một ngành đòi hỏi sự thấu hiểu nội địa (local understanding). Để dân Marketing đem chuông đi đánh xứ người, nói thật, không dễ!. Cho dù đó có là một bạn ở châu Á muốn sang Mỹ hay châu Âu làm việc; hay là ngược lại.

Đã có dịp may mắn xin được ngay một công việc trong ngành Marketing trước khi tốt nghiệp 1 năm Thạc Sĩ ở Hà Lan, Như nghĩ mình có trách nhiệm (và Như thật sự muốn nữa!) chia sẻ với các bạn đồng nghiệp hiện tại, hay tương lai kinh nghiệm cá nhân và chiến thuật của mình. Như thấy các nước ở châu Âu về cơ hội ngành Marketing sẽ na ná nhau nên các bạn có thể dùng tham khảo cho các nước khác ngoài Hà Lan luôn. Nhưng nhớ thế này, Hà Lan là nước ngoài các nước có ngôn ngữ mẹ đẻ là tiếng Anh mà có trình độ tiếng Anh tốt nhất Thế Giới. Nếu bạn nộp ở Anh, cạnh tranh sẽ cao hơn. Nếu bạn nộp ở các nước có trình độ tiếng Anh thấp hơn một xíu như Ý, Pháp, Tây Ban Nha, Đức,… chắc chắn học tiếng bản địa là cần thiết. Nhưng Như sẽ chia sẻ một số chiến lược của Như để bạn tham khảo.

Có thể sẽ có những luồng ý kiến trái chiều, Như chỉ hi vọng bằng việc nhìn thấy được trước những gì các bạn có thể gặp trên con đường của mình dựa trên kinh nghiệm của người khác, bạn sẽ đi nhanh hơn, mạnh mẽ hơn và đến một đích đến xa hơn. Dù gì đi chăng nữa, VPNN được lập ra, là từ hoài bão chỉa sẻ để giới trẻ Việt ngành một tiến xa hơn nữa ^^.

  1. MỘT SỐ THÔNG TIN NỀN VỀ MÌNH:

Như viết ra thông tin của Như ý, đơn giản là để bạn biết một chút Như là ai và bệ phóng của Như ở đâu. Vì sao bạn cần biết điều này? Giống như khi chúng ta đọc một bản đồ thế giới vậy, chúng ta cần biết thước đo của mình là ra sao. Nếu bạn có xuất phát điểm cao hơn Như, quá tốt, nghĩa là bạn có thể biết với những gì Như chia sẻ phía sau, bạn có thể đi nhanh hơn Như, đạt được những điều tốt hơn Như. Như có xuất phát điểm thấp hơn bạn mà Như làm được, nghĩa là bạn chắc chắn làm được, chỉ cần tự tin và kiên trì. Nếu xuất phát điểm của bạn thấp hơn Như một xíu, không sao cả, có thể mình sẽ đi chậm hơn một xíu, cần nhiều nghiên cứu hơn một xíu. Chuẩn bị tốt chính là đã lấy được một nửa thành công. Kiên trì là tất thắng!

Về Như nhé, trước khi qua Hà Lan, Như đã làm việc ở Việt Nam và một khoảng thời gian ở Singapore, tổng thời gian làm việc là 5 năm. Vị trí cao nhất của Như lúc bấy giờ là Marketing Manager. Như quyết định bỏ để sang Hà Lan du học Thạc Sĩ vì Như nghĩ với ngành Marketing mình, mãi ở châu Á thì chỉ hiểu châu Á. Như muốn có một sự thấu hiểu toàn cầu hóa hơn. Vì vậy mà đi sang một châu lục khác để bắt đầu hành trình của mình. Trường của Như cũng thuộc Top 200 Thế Giới và cũng khá nổi trong ngành Kinh Doanh ở Hà Lan. Như dùng 6 tháng lúc đang đi học để tìm việc và hiện tại khi viết bài viết này, Như đang là chuyên viên truyền thông của Văn phòng chính tại châu Âu của một tập đoàn công nghệ có quy mô trên Thế Giới.

  1. CHIẾN LƯỢC VÀ KINH NGHIỆM ỨNG TUYỂN NGÀNH MARKETING Ở CHÂU ÂU

Thật ra thì khi nộp đơn thì cái gì về Marketing Như cũng nộp hết. Ngày nào cũng nộp. Bị từ chối cũng nộp. Biết đâu mình may mắn vào những cơ hội mình không ngờ tới.

Tuy nhiên, Như đặc biệt chú trọng hồ sơ cho những công ty mang trong mình những tiêu chí sau:

Là công ty quốc tế (International Company) có trụ sở chính đặt tại đất nước bạn đang muốn đến. Vì sao? Nếu bạn làm ở Trụ sở chính và quản lý cả thị trường châu Âu thì ngoại trừ Anh ngữ, các ngôn ngữ khác không quá quan trọng nữa. Giả như bạn có phải cạnh tranh với một bạn khác biết cả tiếng bản địa đi thì bạn cũng không lo, vì trừ khi người đó biết 4, 5 thứ tiếng châu Âu gì đó, không thì cũng vậy thôi. Mỗi văn phòng địa phương lại sử dụng ngôn ngữ của họ mà.

• Nếu không là công ty quốc tế lớn, thì là công ty nhỏ thôi nhưng họ đang trên đà phát triển và trọng dụng nhân tài. Đừng xem thường các công ty nhỏ. Không chắc họ sẽ trả lương thấp hơn công ty lớn đâu (nhiều lúc còn cao hơn đấy nhé, vì họ không cần phải trả cho thương hiệu, mặt bằng đẹp,…), nhưng điều chắc chắn là tỉ lệ cạnh tranh sẽ dễ thở hơn. Và vì họ đang cần phát triển, cần nhân tài, nên nếu kiếm được người họ thật sự nghĩ có thể là đồng đội sát cánh, những phần chúng ta thiếu sót, họ sẵn sàng cùng chúng ta phát triển.

• Là ngành Marketing, như đã nói ở trên đó, một ngành đòi hỏi sự thấu hiểu con người rất là nhiều. Mà, làm sao người ngoại quốc như chúng ta có thể hiểu được dân bản địa hơn dân bản địa? Trừ khi bạn đã ở đây một thời gian dài và có trình độ ngôn ngữ như dân bản địa. Vì vậy, thay vì đâm đầu vào những công ty B2C (business to customer) như FMCG, Consumer Products,… khi bạn phải cực kỳ hiểu khách hàng bản địa của mình, đôi lúc hơn cả họ hiểu bản thân họ, hãy thử sức với những công ty Công Nghệ (B2B, i.e. Business to Business). Cái này Như khuyên thật lòng. Vì sao vậy? Khách hàng B2C khác rất nhiều các khách hàng B2B. Ở khách hàng B2C, như một cô nội trợ và bạn đang cần bán nhãn sữa của mình. Đa phần những cô nội trợ sẽ không quá am hiểu về một sản phẩm nào đó, như sữa chẳng hạn. Các Cô sẽ biết là cần mua thôi. Việc của bạn là làm sao giải thích cho cô ấy hiểu vì sao lại chọn công ty bạn, và làm cô ấy thích công ty của bạn. Để làm được điều đó, bạn phải rất hiểu văn hóa và ngôn ngữ, đó là điều chắc chắn. Khách hàng B2B thì khác, chẳng hạn bạn cần bán một con robot công nghiệp cho một doanh nghiệp sản xuất ô tô chẳng hạn. Khách hàng của bạn hiểu rất rõ họ đang cần cái gì, đa phần sản phẩm có giá trị lớn hoặc có ảnh hưởng rất lớn nên khách hàng sẽ dùng lý trí nhiều hơn cảm xúc, những thuật ngữ trong ngành công nghệ cũng đa phần quốc tế hóa, nói ra là người ta hiểu. Công việc của bạn là nói cho người ta biết chúng ta có cái họ cần và là công ty mà họ có thể tin. Dĩ nhiên văn hóa và ngôn ngữ cũng cần, nhưng hệ số cần của nó thấp hơn một xíu.

• Hãy chọn những vị trí có thiên hướng về Digital hay Social. Như không bàn đến việc chúng ta đang ở kỉ nguyên chuyển đổi công nghệ hóa. Thế nhưng nếu bạn đem so Marketing truyền thống (PR, Event, Quảng Cáo Truyền thống,…) và Digital và Social Marketing, bạn sẽ thấy rõ Marketing truyền thống cần ở bạn rất nhiều các mối quan hệ, và lại một lần nữa, sự thông hiểu văn hóa và ngôn ngữ sâu sắc là yếu tố tiên quyết. Digital và Social Marketing là những kênh toàn cầu, chính vì toàn cầu mà đôi lúc, chính bởi xuất thân châu Á của chúng ta lại là một lợi thế. Bạn đừng nghĩ châu Âu hay châu Mỹ cái gì cũng tốt hơn châu Á nha. Xét về công nghệ truyền thông, chính châu Á mình mới là điểm nóng: Singapore, Hongkong, Trung Quốc, Việt Nam,…Nếu bạn đọc các báo cáo về ngành Marketing Thế giới, bạn sẽ thấy châu Á đang sôi động như thế nào. Vì lẽ đó mà dân châu Á mình ở châu Âu rất hay được tuyển vào các vị trí Digital và Social.

À mà nếu bạn vẫn thích các Marketing truyền thống thì sao? Như cũng thích. Nhưng chúng ta có thể tìm một đường kết nối qua. Nghĩa là đầu tiên tìm công việc nào có dính đến Digital và Social và một chút Marketing truyền thống. Rồi chúng ta sẽ bắc cầu, bổ sung qua lại. Không sao cả!

  1. NHỮNG ĐIỀU CHÚNG TA CẦN CHUẨN BỊ TÂM LÝ:

Chức danh của bạn sẽ bị hạ đi một bậc. Chẳng hạn ở Việt Nam, Như đang là Trưởng phòng thì qua đây Như trở thành Chuyên viên Cao Cấp thôi. Cũng đúng thôi, bạn qua một đất nước mới, môi trường mới, văn hóa mới, lấy cái gì để người ta cho bạn trình như bạn có ở nước sở tại của bạn. Các ngành theo chuẩn quốc tế như IT, kiểm toán,…. thì khác. Cơ hội bạn có chức danh bằng hoặc cao hơn cũng lớn hơn.

Ngay cả khi bạn có kinh nghiệm làm việc trước đó rồi, bạn cũng phải nhận rất nhiều rất nhiều thư từ chối trước khi được mời phỏng vấn. Vì nhiều lý do lắm, nhưng dĩ nhiên người ta phải ưu tiên dân bản địa của người ta hơn. Phải kiên trì, phải lì lên. Không được vội nản. Giữ cho mình thái độ cầu thị và lạc quan nhé!

Chia sẻ một bí mật khi Như làm Marketing ở châu Âu. Những tháng đầu Như sốc lắm luôn khi đọc các bản kế hoạch Marketing của các bạn agency. Sốc vì tại sao mà nó “đơn giản quá!”. Hồi Như làm ở Việt Nam, ngay cả làm Agency hay làm Client, lúc nào bản kế hoạch cũng cực kỳ hoa lá hẹ, cực kì đẹp như mơ luôn ý. Đôi lúc thú thật mình làm Marketing mà đọc các bản Marketing của phía Agency mình cũng không hiểu lắm vì nó cao siêu quá. Nhưng phải thú thật là, đây chính là điểm khác nhau ở văn hóa làm việc. Hồi ở châu Á các Agency hay than là Client cứ đòi lâu đài mà kinh phí là nhà chòi :)). Cho nên bản kế hoạch đẹp vậy là để chiều lòng Client. Mà Client cũng có Sếp của Client, nghĩa là trên giấy tờ phải đẹp cho vừa lòng nhau. Kế hoạch rất đẹp nhưng để đạt được là một chuyện không dễ. Ở Hà Lan thì khác, có lẽ vì họ quá thẳng tính, có gì Agency nói thẳng mặt Client luôn. Bản kế hoạch đơn giản vô cùng, nhưng đã ghi ra mục nào là làm đúng mục đó, không hề bị cắt giảm giữa chừng. Cứ theo đó mà làm thôi. Lạ lắm, ở châu Á lúc nào Như cũng có tâm tưởng là làm gì mình cũng phải tiến nhanh, tiến xa (ít khi nào suy nghĩ “Tiến bằng cách nào?”). Nhiều lúc dốc một đối sức để tiến một bước dài, xong hụt hơn nghỉ ngơi nằm phè ra đó. Qua Hà Lan rồi, tự nhiên lại nghĩ nhiều hơn về sự ổn định. Nghĩa là tôi chỉ cần bước những bước nhỏ thôi, nhưng ngày nào tôi cũng bước, thế là thành công.

Hi vọng bài viết này cũng vậy, có thể giúp các bạn đồng nghiệp hiện tại và tương lai trong ngành. Dù các bạn có đang ở đâu, nếu các bạn hứng thú qua châu Âu làm việc thì biết đâu nó sẽ có ích cho các bạn, nhỉ?

Cảm ơn bạn đã dành thời gian đọc đến tận dòng này.

Một ngày thật đẹp trời, bạn nhé!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: